Google Analytics 4 instellen: de beginner’s guide
Jarenlang wisten we precies waar we moesten klikken om te zien hoeveel bezoekers we hadden. Toen trok Google de stekker uit Universal Analytics en zitten we opgescheept met Google Analytics 4 (GA4). Ik hoor het bijna wekelijks: “Boris, ik snap er niks meer van” of “ik heb GA4 laten installeren, maar ik heb geen idee of het klopt.”
Dat laatste is precies het probleem. GA4 installeren is niet hetzelfde als GA4 goed laten meten. In deze gids leg ik je stap voor stap uit hoe je Google Analytics 4 instelt, welke fouten de meeste installaties onbetrouwbaar maken, en waarom “ik heb GA4” niet automatisch betekent dat je iets zinnigs meet.
Het grote verschil met vroeger: gebeurtenissen in plaats van sessies
Om GA4 te snappen, moet je één ding loslaten: de sessie is niet meer heilig. In de oude Analytics draaide alles om bezoekjes. In GA4 draait alles om gebeurtenissen (events). Een pagina bekijken is een event, scrollen is een event, een bestand downloaden is een event.
Dat klinkt technisch, maar het is precies waarom GA4 zoveel preciezer kan zijn dan zijn voorganger. Het is ook precies waarom het zo vaak misgaat: standaard meet GA4 alleen een handvol basisgebeurtenissen. Alles wat er echt toe doet voor jouw bedrijf, moet je zelf inrichten. Daarover verderop meer.
Google Analytics 4 instellen in 4 stappen
Stap 1: account en stream aanmaken
Heb je nog helemaal geen Analytics? Ga naar analytics.google.com en log in met je Google-account.
- Klik op Beheer (het tandwieltje linksonder).
- Klik op Account maken en vul je bedrijfsnaam in.
- Maak een Property aan (vul je websitenaam in).
- Kies bij ‘Platform’ voor Web.
- Vul je URL in (bijvoorbeeld
www.jouwbedrijf.nl) en geef de stream een naam. - Klik op Stream maken.
Je krijgt nu een METINGS-ID, dat begint met G-XXXXXX. Bewaar deze code, die heb je zo nodig.
Stap 2: de meetcode op je website plaatsen
Gebruik je WordPress? Dan heb je twee opties.
Optie A, via een plugin: installeer een plugin zoals Site Kit by Google of MonsterInsights. Je plakt je ‘G-‘ code in de instellingen of logt in met je Google-account en de plugin regelt de rest.
Optie B, handmatig: veel thema’s hebben een optie ‘Custom Code’ of ‘Header/Footer Scripts’. Daar plak je het stukje Javascript dat Google je geeft in de <head>-sectie van je site. Werk je met Google Tag Manager, gebruik dan alleen GTM en niet ook nog een plugin. Dat is de meest voorkomende fout uit het volgende hoofdstuk.
Stap 3: de 3 rapporten die je echt gebruikt
De data stroomt binnen, maar het menu is compleet anders dan je gewend was. Dit zijn de drie rapporten die je als ondernemer wilt kennen.
- Acquisitie > Verkeersacquisitie: waar komen bezoekers vandaan (Google, social, direct). De vervanger van het oude ‘Kanalen’-rapport.
- Betrokkenheid > Pagina’s en schermen: welke pagina’s het meest bekeken worden. Let op: bouncepercentage is vervangen door betrokkenheidspercentage, het aandeel bezoekers dat langer dan 10 seconden bleef of klikte.
- Betrokkenheid > Conversies: in GA4 moet je zelf aangeven wat een conversie is, bijvoorbeeld een ingevuld formulier. Sla je deze stap over, dan meet je in feite niks van waarde. Hier gaat het overgrote deel van de installaties de mist in, zoals je hieronder leest.
Stap 4: vergeet de AVG niet
GA4 anonimiseert IP-adressen standaard, maar je plaatst nog steeds cookies. Zorg voor een goede cookiebanner (bijvoorbeeld met Complianz) die toestemming vraagt vóórdat het script laadt. Is die banner verkeerd gekoppeld, dan meet je juist te weinig, zoals verderop blijkt.
De fouten die je cijfers onbetrouwbaar maken
GA4 geeft geen waarschuwing als je iets verkeerd instelt. De tool blijft gewoon data verzamelen, alleen is die data dan deels onjuist. Meer dan de helft van de GA4-installaties die ik controleer bevat een meetfout die pas na maanden aan het licht komt. Dit zijn de fouten die ik het vaakst tegenkom.
| Fout | Gevolg |
|---|---|
| Dubbele meetcode (plugin én Tag Manager) | Bezoekersaantallen lijken twee keer zo hoog |
| Eigen bezoeken niet uitgesloten | Cijfers vertekend, vooral bij kleine sites |
| Cookieconsent verkeerd gekoppeld | Een groot deel van je bezoekers wordt juist niet gemeten |
| Conversies niet ingesteld | Geen zicht op wat klanten écht oplevert |
| Verwijzingen niet uitgesloten | Verkeer wordt aan het verkeerde kanaal toegeschreven |
Data die niet klopt, is gevaarlijker dan helemaal geen data.
Een voorbeeld dat ik regelmatig zie: een ondernemer denkt maandenlang dat Facebook geen bezoekers oplevert, omdat dat verkeer onder ‘direct’ werd geregistreerd door een ontbrekende verwijzingsinstelling. Na correctie bleek dat kanaal juist de meeste aanvragen binnen te halen. Maanden budget gingen naar Google Ads, terwijl de echte winst ergens anders lag.
Dat soort fouten vind je niet met een blik op je dashboard. Je vindt ze pas als je gaat controleren, of als je merkt dat je beslissingen op basis van die cijfers gewoon niet uitpakken zoals verwacht.
Waarom “GA4 hebben” niet hetzelfde is als “GA4 gebruiken”
Zelfs zonder de fouten hierboven, meet een kale GA4-installatie standaard veel minder dan de meeste ondernemers denken. Telefoonklikken, ingevulde formulieren, WhatsApp-knoppen, downloads van offertes: het blijft onzichtbaar tenzij je het zelf inricht.
| Wat GA4 standaard meet | Wat GA4 standaard mist |
|---|---|
| Paginaweergaven | Telefoonklikken vanaf mobiel |
| Sessieduur | Volledig ingevulde contactformulieren |
| Aantal gebruikers | Klikken op je e-mailadres |
| Bron van verkeer | WhatsApp-knop activatie |
Kijk naar die rechterkolom: dat zijn precies de acties waaruit een klant ontstaat. Een GA4-installatie zonder deze events is als een kassa zonder bon. Je ziet dat er iets gebeurde, maar niet wat en voor wie.
Zelfs als je die events wél meet, blijft een cijfer zonder context bijna waardeloos. “Vorige maand 50 telefoontjes” klinkt prima, maar zegt niets. “40 van de 50 telefoontjes kwamen van organisch verkeer naar de dienstpagina, vooral mobiel” vertelt je precies waar je in moet investeren. Dat verschil zit niet in de standaardinstallatie, dat bouw je zelf op in de inrichting.
Zelf doen, uitbesteden aan een freelancer, of aan Marketing Maatwerk
Er zijn drie manieren om dit aan te pakken. Welke bij jou past, hangt af van je tijd, technische kennis en hoe zwaar je leunt op je website voor nieuwe klanten.
| Zelf instellen | Freelancer | Marketing Maatwerk (SEO-dienst) | |
|---|---|---|---|
| Kosten | Gratis, kost wel je tijd | Wisselend, vaak eenmalig | Onderdeel van doorlopende SEO-dienstverlening |
| Kans op meetfouten | Groot, zonder ervaring mis je events en filters | Klein tot gemiddeld, afhankelijk van kennis | Klein, controle en events zijn standaard onderdeel |
| Koppeling met conversiedoelen | Vaak overgeslagen | Meestal wel gedaan | Altijd gekoppeld aan je website, formulieren en SEO |
| Onderhoud bij wijzigingen | Ligt bij jou | Los te bestellen | Loopt automatisch mee in website onderhoud |
| Rapportage in mensentaal | Zelf uitzoeken | Afhankelijk van afspraak | Maandelijks, met de cijfers die er echt toe doen |
Zelf instellen kan prima als je tijd hebt om je in te lezen en de resultaten periodiek controleert. Een freelancer inhuren werkt goed voor een eenmalige, technisch correcte installatie. Wil je dat je meting blijvend klopt en meegroeit met je website en je SEO, dan is het praktischer om het onderdeel te maken van doorlopende begeleiding.
Zo richt ik GA4 bijvoorbeeld in bij projecten waar leads via formulier en telefoon binnenkomen, zoals Aannemersbedrijf NvM, bij een contentplatform met veel verkeer zoals MondzorgHub, en bij grotere organisaties met meerdere doelgroepen zoals Saxion Hogescholen. Steeds met dezelfde insteek: geen 47 grafieken, maar de cijfers die voor dát bedrijf het verschil maken.
Veelgestelde vragen over GA4
Google Analytics 4 is even wennen, maar goed ingericht is het een stuurinstrument in plaats van een hoop ruis. Wil je weten of jouw installatie klopt, of wil je dat ik het in één keer goed opzet en meeneem in je SEO-aanpak? Neem gerust contact op, dan kijk ik ernaar en vertel ik je eerlijk wat er al goed gaat en wat beter kan.
